Kira gelirlerinin beyanı

Sanırım bu dert vergi ödeme derdi olsa gerek. Gerçek usulde gelir vergisi mükellefleri, elde ettikleri yedi kazanç unsurunu mart ayı içinde beyan etmeleri gerekmektedir.

   Geçen hafta ücret gelirlerinin beyanı ile ilgili özet bilgiler vermiştim. Bu hafta da en çok mükellefi bulunan kira gelirlerinin beyanı ile ilgili bazı özellikli hususlardan söz etmek istiyorum.

  Kira gelirlerinin vergi literatüründeki adı, gayrimenkul sermaye iradıdır. Öncelikle bu gelirlerin beyan konusu olabilmesi için kira gelirlerini tahsil edilmiş olması şarttır. Tahsil edilemeyen kiralar için beyanname verilmez. Bir önceki yıl tahsil edilememiş, ancak hangi yıl tahsil edilmişse bu kira geçmiş yıla ait olsa bile tahsil edildiği yılda beyan edilmesi gerekir.

  Kira gelirlerinin aylık tutarı 500 TL’nin üzerinde olması durumunda bankalar kanalıyla ödenmesi zorunluluğu bulunmaktadır. Ayrıca alınan kira gelirlerinin gayrimenkulün emlak vergi değerinin%5 den aşağı olamaz. Örneğin konutun emlak vergi değeri 2.000.000 TL ise yıllık kira tutarının 100.000 TL’den düşük olmaması gerekir. Buna emsal kira bedeli denir. Emsal kira bedeli, konut birinci derecede yakınlarına kiraya verilmişse emsal kira bedeli uygulaması olmaz.

  Konut kira gelirlerinde 2023 yılı istisnası 21.000 TL’dir. Ancak bu istisna her durumda uygulanmaz. Eğer mükellefin konut kirası ile beraber ticari, sınayi ve serbest meslek kazancından herhangi biri varsa istisna uygulanmaz. Ayrıca kira geliri elde eden kişinin, kira gelirleri dışında ücret, menkul sermaye iradı ve diğer kazanç türlerinden geliri olup, bu gelirler toplamı 550.000 TL’yi geçiyorsa istisna yine uygulanmayacaktır. Ancak konutun hisseli olması durumunda her bir hisse sahibi için ayrı ayrı 21.000 TL istisna uygulanacaktır.

  Alınan aylık kira tutarı brüt gelirdir. Bu gelirden vergi matrahına ulaşmak için giderlerin düşülmesi gerekmektedir. Kira gelirlerinde uygulanacak giderler 2 türlüdür.

  --Götürü gider uygulaması

  --gerçek gider uygulaması

  Götürü gider yönteminde kira gelirlerinin %15 i gider olarak kabul edilir. Örneğin, yıllık kira geliri 300.000 TL ise %15 i , 45.000 TL götürü gider olarak kabul edilir. Vergi matrahına ulaşmak için ise, önce istisna gelirden düşülür, daha sonra giderler düşülerek matraha ulaşılır.

    Gerçek giderlerde en çok uygulananlar sigorta giderleri, ısı yalıtım giderleri, onarım giderleri, gelir elde eden kira ödüyorsa ödediği kira giderleri v.s 

   Götürü gider yöntemini seçen mükellefler iki yıl geçmedikçe yöntemi değiştiremezler.

  Bu hafta sadece genel konularda bazı bilgiler aktardık. Gelecek hafta kira gelirlerinin beyanını örneklerle açıklamaya çalışacağız.