Haber: Vacit Çelik

KOCAELİ’DE GAZETECİLERİN SORUNLARI KONUŞULDU

Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS) Genel Merkezi ve Kocaeli Temsilciliği tarafından

10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü kapsamında düzenlenen söyleşide, yerel basında çalışan gazetecilerin çalışma koşulları, ücretleri ve sendikasızlık sorunu sendikal ve akademik olarak değerlendirildi

Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS) Genel Merkezi ve Kocaeli Temsilciği,

10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü nedeniyle “Yerel basının sorunları ve örgütsüzlük” başlıklı söyleşi gerçekleştirdi. Gazeteci Sebahattin Aydın moderatörlüğünde gerçekleştirilen,

TGS Genel Sekreteri Banu Tuna, Gazeteci-Yazar Şenay Aydemir ve Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Emel Baştürk’ün konuşmacı olduğu söyleşide yerel basının sorunları ve sendikalaşma süreci tartışıldı. Programa Kocaeli Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Cemal Kaplan ile yönetimi, Kocaeli Akademik Odalar Birliği temsilcileri, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, gazeteciler ve vatandaşlar katıldı.

İş kollarında sendikalaşmada gazeteciler ortalamanın altında Söyleşinin açılış konuşmasını yapan İl Temsilcisi Süriye Çatak Tek katılımcıları selamladı.

Gazeteci Aydın’ın yerel basında örgütlenme sorunlarına yönelik sorusunu yanıtlayan TGS Genel Sekreteri

Banu Tuna, gazetecilerin çalıştıkları kurumların imkanlarına göre farklı ücretlerle karşı karşıya kaldığını belirterek, özellikle genç gazetecilerin mesleğe güvencesiz koşullarda adım attığını söyledi. Ücretlerin çoğu zaman açık ve net biçimde tanımlanmadığını vurgulayan Tuna, bu durumun çalışanlar açısından ciddi bir belirsizlik yarattığını dile getirdi. Türkiye’de gazetecilik mesleğinde sendikalaşma oranının yüzde 13, diğer iş kollarında yüzde 16-17 civarında olduğunu da belirten Tuna, “Halbuki bizde daha fazla olması beklenir. Bizimkisi Türkiye genelinden daha düşük” dedi.

“Sözleşme varsa güvence var”

Kocaeli’de TGS’nin örgütlü olduğu bir medya kuruluşu olmadığını da belirten Tuna sendikalı olmanın avantajlarına da değinerek örgütlü yapının gazetecilere yalnızca ücret değil, çalışma saatleri, görev tanımları ve sosyal haklar konusunda da güç kazandırdığını belirterek, “Sözleşme varsa, ücret de sosyal haklar da bir ölçüde güvence altına alınabiliyor; örgütlü olduğunuzda en azından neyi talep edeceğinizi biliyorsunuz” dedi. Ayrıca Tuna,

“Bizde sendikalar işyeri bazında örgütlenir. Yurt dışında örgütlenme daha farklı; öğrenciler bile sendikalı oluyor. Bizde mutlaka SGK kaydınızın olması gerekiyor. Patronlardan bir tanesi sendikaya üye olmak yerine gazeteyi kapattı. Patron her yerde patron” diye ekledi. Prof. Dr. Emel Akça yurt dışından örnekler verdi.

Gazetecilikte klasik çalışma biçimlerinin giderek ortadan kalktığını belirten Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Emel Baştürk, mezun olan öğrencilerin geleneksel medya dışında dijital platformlara içerik üreten, yalnızca yazı yazarak ya da video içerik hazırlayarak gelir elde etmeye çalışan çok sayıda genç gazeteci olduğunu da ifade etti. Daha önce yurt dışında bulunduğu dönemde gazetecilerin greve gittiğini ve grevdeki gazetecilerin, ana akım medyada isim yapmış kişiler ile gazetelerin karlarını açıklayarak aradaki uçuruma dikkat çektiğini belirten Baştürk, sendika üyesi kurumların bu haberleri birlikte yaptıklarını da anlattı.

“Dijital platformlar gazetecilik üzerinden kazanıyor gazeteci kazanamıyor”

Gazetecilik alanında yaşanan dönüşümün yalnızca Türkiye’ye özgü olmadığını belirten Baştürk, dünya genelinde benzer bir sürecin yaşandığını ifade etti. Tek tip istihdam modelinin kalmadığını, bunun hem eğitim hem de meslek pratiği açısından yeni sorunları beraberinde getirdiğini kaydeden Baştürk, dijital platformların medya üzerindeki etkisine de dikkat çekti. Özellikle arama motorları ve sosyal medya şirketlerinin içerikten büyük kazanç sağladığını, buna karşın içeriği üreten gazetecilerin bu gelirden pay alamadığını söyleyen Baştürk, platformların haberleri doğrudan sunar hale geldiğini, bunun da medya kuruluşlarını ve gazetecileri zor durumda bıraktığını dile getirdi. Baştürk ayrıca Avustralya ve Fransa gibi ülkelerde dijital platformların haber içerikleri nedeniyle ödeme yapmasına yönelik yasal düzenlemeler ve davalar bulunduğunu hatırlatarak, Türkiye’de bu alanda ciddi bir boşluk olduğunu belirtti.

“Medya Örgütsüzleştirildi”

Gazeteci-Yazar Şenay Aydemir ise meslekteki tecrübelerini anlatarak medyadaki örgütsüzleşme sürecine değindi. Aydemir, “Bugün muhalif medyada duayen abi muamelesi gören ama 90’larda yayın yönetmeliği yapan insanların eliyle ana akım medya örgütsüzleştirildi” dedi. Medyada 25 yılda nelerin değiştiği sorusunu da yanıtlayan Aydemir, “Ana akım medya hem bizde hem de dünyada belli sermaye gruplarının belli siyasal biçimlerine yakın olduğu bir medya. Bugün ‘havuz medyası’ diye tanımladığımız, büyük bir kesimi kapsayan medyanın tamamen iktidar ile temas değil doğrudan ilişki içinde olduğunu görüyoruz. Artık bugün siyasal güce sahip olan medyalar daha faal hale geldi. Muhabirliği ortadan kaldıran gazeteler var” dedi. Program sonunda Aydemir, “AKP’nin Kültür Savaşı” ismini taşıyan kitabını imzaladı.